Đề thi thử Đại học môn Sinh 2025 – Sở GD Bà Rịa – Vũng Tàu

Cá nâu (Scatophagus argus) thường sống ở vùng cửa sông, ven bờ rừng ngập mặn với độ mặn 5‰ – 25‰, thuận lợi cho tăng trưởng. Khi sinh sản, chúng di cư ra vùng nước mặn hơn 24‰ – 32‰ để trứng nở và phát triển tốt nhất. Đây là ví dụ minh họa cho quy luật tác động sinh thái nào?

Trong lịch sử phát triển của sinh vật qua các đại địa chất, sự kiện nào sau đây diễn ra ở kỉ Đệ Tứ của đại Tân Sinh?

Trong mô hình cấu trúc của operon lac, vùng số (2) là nơi (Hình ảnh mô hình operon Lac với các vùng 1, 2, 3, 4, 5)

Sự di chuyển các allele ra hoặc vào quần thể do sự di cư hoặc nhập cư của các cá thể hữu thụ hoặc các giao tử của chúng được gọi là

Trong chu kì tế bào, tại điểm kiểm soát G₁ nếu tế bào không nhận được tín hiệu đi tiếp thì sẽ bước sang pha

Khi phân tích một chuỗi polypeptide, người ta nhận thấy nó được tạo thành từ nhiều đơn phân. Các đơn phân đó là

Hội chứng Marfan ở người do một gene mã hóa fibrillin bị đột biến gây ra bệnh. Người mắc hội chứng này đồng thời có các đặc điểm tay chân dài hơn bình thường, cột sống cong, lệch thủy tinh thể, bong hoặc rách võng mạc, phình động mạch chủ, dị dạng van tim. Quy luật di truyền chi phối hội chứng này là

Theo thuyết tiến hóa tổng hợp hiện đại, đơn vị của tiến hóa nhỏ là

Amino acid valine có thể được mã hoá bởi các codon 5’GUU3’, 5’GUC3’, 5’GUA3’ hoặc 5’GUG3’. Đây là ví dụ cho đặc điểm nào của mã di truyền?

Khi nghiên cứu một dòng đột biến ảnh hưởng đến quá trình sinh trưởng và phát triển của cây cải xoong (Arabidopsis thaliana) các nhà nghiên cứu phát hiện nhiễm sắc thể số 5 có số lượng gene ít hơn so với dạng bình thường, các nhiễm sắc thể khác không có sự thay đổi. Dạng đột biến nhiễm sắc thể nào sau đây có thể là nguyên nhân gây ra sự thay đổi trên?

Ở cây lúa, nước chủ yếu được thoát qua cơ quan nào sau đây?

Một nhà sinh thái học quan sát và ghi chép được trên cánh đồng một quần thể bướm hổ vằn (Danaus genutia) 20 con/m², trong khi đó ở bìa rừng là 35 con/m². Nhà sinh thái học đang nghiên cứu về đặc trưng nào của quần thể?

Vaccine HPV (Human Papillomavirus) được phát triển để phòng ngừa một số chủng của virus HPV nguyên nhân chính gây ra các bệnh như ung thư cổ tử cung, ung thư vòm họng, ung thư hậu môn và mụn cóc sinh dục. Vaccine HPV được sản xuất bằng công nghệ tái tổ hợp, sử dụng vector chuyển gene để tạo ra kháng nguyên kích thích hệ miễn dịch mà không chứa virus hoàn chỉnh. Trong đó: gene đích là gene L1 mã hóa protein vỏ ngoài của virus HPV, có khả năng tự lắp ráp thành các hạt giống virus. Vector chuyển gene là plasmid giúp mang gene L1 vào tế bào chủ.
Nhận định nào sau đây đúng khi nói về vaccine HPV được sản xuất bằng công nghệ tái tổ hợp?

Loài thực vật nào sau đây không có chu trình C₄ trong pha tối quang hợp?

Ở chim bìm bịp (Centola sinensis), nếu trứng được ấp ở nhiệt độ 27,6°C thì trứng nở ra toàn cá thể đực, còn được ấp ở nhiệt độ 30,6°C thì trứng nở ra toàn cá thể cái. Sự thay đổi tỉ lệ giới tính này là do

Bệnh thiếu máu hồng cầu hình liềm do đột biến điểm trong gene β-globin làm thay đổi cấu trúc hemoglobin. Người mang kiểu gene đồng hợp tử mắc bệnh nặng, trong khi người mang kiểu gene dị hợp tử có biểu hiện nhẹ. Hồng cầu hình liềm có khả năng chống lại nhiễm trùng Plasmodium gây sốt rét. Ở vùng cận Sahara châu Phi, nơi có bệnh sốt rét phổ biến thì tỉ lệ người mắc bệnh hồng cầu hình liềm khá cao, trong khi người Mỹ gốc Phi ở Mỹ có khoảng 0,25%. Tại sao tỉ lệ allele gây bệnh thiếu máu hồng cầu hình liềm ở vùng cận Sahara châu Phi chiếm tỉ lệ cao hơn?

Ở cà chua (Solanum lycopersicum) allele A quy định tính trạng quả đỏ, trội hoàn toàn so với allele a quy định quả vàng. Hình dạng quả do 2 cặp gene nằm trên 2 cặp nhiễm sắc thể tương đồng khác nhau quy định. Cho cây cà chua chưa biết kiểu gene tự thụ phấn, thu được đời con F₁ gồm 810 cây quả đỏ, tròn; 690 cây quả đỏ, có múi; 315 cây quả vàng, tròn; 185 cây quả vàng, có múi. Biết rằng quá trình giảm phân hình thành giao tử có xảy ra hoán vị gene.

Bảng 1 thể hiện kết quả một số chỉ số nội của người A và người B khi đi khám sức khỏe. Kết quả xét nghiệm được thực hiện khi hai người này ở trạng thái nghỉ ngơi và đã nhịn ăn trong vòng 12 giờ.
(Bảng 1: Chỉ số nội của người A và người B)

Ở người, bệnh M do 1 gene quy định, trong đó allele B mã hóa protein M1 không bị bệnh, allele b mã hóa protein M2 gây bệnh. Một loại ký sinh trùng gây ra bệnh N ở người không bị bệnh M, trong khi người mắc bệnh M thường không mắc bệnh N. Để tìm hiểu cấu trúc của gene gây bệnh M, các nhà khoa học đã tiến hành phân tích trình tự nucleotide (DNA) và trình tự amino acid tương ứng của gene này ở người bình thường có kiểu gene BB và người bị bệnh có kiểu gene bb. Kết quả chỉ thể hiện một phần trình tự nucleotide và chuỗi polypeptide do trình tự này mã hóa của hai người này kí hiệu là mẫu I và mẫu II được thể hiện ở bảng sau, các trình tự nucleotide và amino acid còn lại của hai mẫu này là giống nhau.
(Bảng: Mẫu I và Mẫu II)
Biết rằng, allele B đã xảy ra một đột biến điểm tạo ra allele b, kết quả làm tăng tỉ lệ uracil của mRNA được phiên mã từ allele b. Các codon mã hóa các amino acid tương ứng như sau: Val: 5’GUU3’, 5’GUC3’, 5’GUG3’; Pro: 5’CCU3’; Glu: 5’GAA3’, 5’GAG3’.

Bệnh Pompe (Pompe disease – PD) hay còn được gọi là bệnh rối loạn dự trữ glycogen trong lysosome loại II (GSD II). Tỉ lệ mắc bệnh ở quần thể người Đài Loan nghiên cứu ước tính khoảng 1/40.000. Bệnh gây yếu cơ, suy tim, suy hô hấp có thể dẫn đến tử vong. Trong một nghiên cứu, người ta đã thiết lập sơ đồ phả hệ sau ở một gia đình người Việt Nam, trong đó người II₂ mang allele bệnh từ bố, kết hôn với người Đài Loan (II₅).
(Sơ đồ phả hệ)

Thomas Hunt Morgan đã tiến hành thí nghiệm lai phân tích trên ruồi giấm (Drosophila melanogaster) và phát hiện ra hiện tượng di truyền liên kết gene. Cho các bước tiến hành sau:
Cho ruồi đực F₁ thân xám, cánh dài lai với ruồi cái thân đen, cánh ngắn.
Lai ruồi kiểu dại thân xám, cánh dài với ruồi thân đen, cánh ngắn để tạo ra con lai F₁.
Quan sát, phân tích tỉ lệ kiểu hình thu được ở thế hệ Fa và rút ra kết luận về hiện tượng di truyền.
Hãy viết liền các số tương ứng với các bước theo trình tự đúng trong thí nghiệm phát hiện ra hiện tượng di truyền liên kết gene của Morgan.

Hình 3 minh họa cặp nhiễm sắc thể số 1 và DNA lục lạp của hai cây bố và mẹ trong một phép lai hữu tính. Biết rằng không xảy ra đột biến, các chữ cái A, B, a, b kí hiệu cho các gene nằm trên nhiễm sắc thể số 1 và DNA. Trong các sơ đồ từ 1 đến 6, có bao nhiêu sơ đồ mô tả đúng về hệ gene có thể có của các cây con của phép lai trên?
(Hình 3: Sơ đồ các cặp NST và DNA lục lạp)

Hình 4 là sơ đồ cây phát sinh chủng loại biểu diễn mối quan hệ họ hàng của năm loài chim thuộc giống Columba. Các số ở gốc mỗi nhánh là kí hiệu loài tổ tiên của các loài tương ứng. Quan sát sơ đồ và cho biết loài có kí hiệu số mấy là tổ tiên của Columba palumbus nhưng không phải là tổ tiên của Columba junoniae?
(Hình 4: Cây phát sinh chủng loại của giống Columba)

Một nghiên cứu về thành phần sâu hại và thiên địch tại các vườn rau an toàn ở Hóc Môn đã khảo sát khả năng ký sinh của ong (Cotesia plutellae) trên sâu tơ ở các độ tuổi khác nhau. Thí nghiệm thực hiện ở 28 ± 2°C với chu kỳ sáng/tối 16:8. Sử dụng ong Cotesia plutellae vừa mới vũ hóa cho giao phối theo tỷ lệ 3 ong đực với 1 ong cái trong 24 giờ, sau đó tách ong cái cho thí nghiệm. Mỗi thí nghiệm có 10 cá thể sâu tơ được bố trí tương ứng với độ tuổi 1, tuổi 2, tuổi 3, tuổi 4 của sâu tơ, kết quả thu được theo Bảng 2.
(Bảng 2: Số ong ký sinh tạo thành và số ong ký sinh vũ hóa theo tuổi sâu tơ)
Dựa trên kết quả nghiên cứu, nếu muốn tối ưu hiệu quả kiểm soát sâu tơ bằng ong Cotesia plutellae, người nông dân nên thả ong vào thời điểm khi sâu ở tuổi nào?

Một đoạn mạch khuôn của một gene có trình tự nucleotide (đọc theo thứ tự từng bộ ba mã hoá) như sau:

Bệnh loạn dưỡng cơ Duchenne do allele lặn trên đoạn không tương đồng của nhiễm sắc thể giới tính X quy định. Bệnh gây yếu cơ dần theo thời gian do tế bào thiếu hụt dystrophin (một loại protein trong cơ) và họ thường chết trước 20 tuổi. Một phụ nữ có một người em trai chết vì bệnh này, những người khác trong gia đình đều không bị mắc bệnh này. Cô ấy kết hôn với người đàn ông bình thường thì khả năng sinh con trai đầu lòng mắc bệnh là bao nhiêu %? (Tính làm tròn một chữ số sau dấu phẩy)
Căn cứ theo các quy định hiện hành của Bộ Giáo dục và Đào tạo về tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2025, mục đích của kỳ thi bao gồm:
– Đánh giá kết quả học tập của học sinh sau 12 năm học theo yêu cầu của chương trình giáo dục phổ thông.
– Lấy kết quả thi để xét công nhận tốt nghiệp trung học phổ thông và làm căn cứ tuyển sinh đại học, cao đẳng.
– Góp phần đánh giá chất lượng giáo dục của địa phương và cả nước, làm cơ sở điều chỉnh nội dung, phương pháp dạy học trong nhà trường.
Theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, thí sinh tham dự kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2025 phải thực hiện như sau:
– Thi 3 môn bắt buộc: Toán, Ngữ văn và Ngoại ngữ.
– Ngoài ra, thí sinh phải chọn một trong hai bài thi tổ hợp:
+ Khoa học Tự nhiên (gồm các môn Vật lí, Hóa học, Sinh học)
+ Khoa học Xã hội (gồm các môn Lịch sử, Địa lí, Giáo dục công dân – dành cho học sinh chương trình giáo dục phổ thông)
Trong bài thi tổ hợp Khoa học Tự nhiên, môn Sinh học là một trong ba môn thành phần. Tuy nhiên, thí sinh không bắt buộc phải chọn bài thi tổ hợp này nếu không có nhu cầu xét tốt nghiệp hoặc xét tuyển đại học vào các ngành học có sử dụng môn Sinh học làm môn xét tuyển.
Như vậy, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2025 không bắt buộc thí sinh phải thi môn Sinh học. Thí sinh chỉ cần thi môn Sinh học nếu chọn bài thi tổ hợp Khoa học Tự nhiên để phục vụ mục đích xét tốt nghiệp hoặc tuyển sinh vào các ngành yêu cầu môn này.