Đề thi giữa kì 1 Toán 9 Cánh diều (Tự luận) – Đề 3 (có đáp án)
8 câu · Đề giữa kì 1
Đề tự luận: mỗi câu có đáp án tham khảo của đề gốc để bạn tự đối chiếu bài làm (không tính điểm).
Câu 1
Câu tự luận
Giải các phương trình sau:
a) (21x−1)(3+5x)=0.
b) x−3x+3=x2−3x3+x1.
Đáp án tham khảo
Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.
a) (21x−1)(3+5x)=0
21x−1=0 hoặc 3+5x=0
21x=1 hoặc 5x=−3
x=2 hoặc x=−53
Vậy phương trình đã cho có hai nghiệm là x=2;x=−53.
b) Điều kiện xác định x=0;x=3.
x−3x+3=x2−3x3+x1
x(x−3)(x+3)x=x(x−3)3+x(x−3)x−3
(x+3)x=3+x−3
x2+3x=3+x−3
x2+2x=0
x(x+2)=0
x=0 hoặc x+2=0
x=0 (không thỏa mãn) hoặc x=−2 (thỏa mãn).
Vậy nghiệm phương trình đã cho là x=−2.
Câu 2
Câu tự luận
Giải các bất phương trình sau:
a) 315−6x<5.
b) (x−4)2−(x+5)(x−5)≥−8x+41.
Đáp án tham khảo
Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.
a) 315−6x<5
315−6x⋅3<5⋅3
15−6x<15
−6x<0
x>0.
Vậy nghiệm của bất phương trình đã cho là x>0.
b) (x−4)2−(x+5)(x−5)≥−8x+41
x2−8x+16−x2+25≥−8x+41
−8x+8x≥41−16−25
0x≥0.
Vậy nghiệm của bất phương trình đã cho là x∈R.
Câu 3
Câu tự luận
Cho phương trình 2ax−(3b+1)y=a−1.
a) Với giá trị nào của a, b thì phương trình trên là phương trình bậc nhất hai ẩn?
b) Gọi d là đường thẳng biểu diễn tất cả các nghiệm của phương trình đã cho. Tìm các giá trị a và b để đường thẳng d đi qua hai điểm M(−7;6) và N(4;−3).
Đáp án tham khảo
Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.
a) Để phương trình đã cho là phương trình bậc nhất hai ẩn thì 2a=0 hoặc −(3b+1)=0, tức là a=0 hoặc b=−31.
b) Để đường thẳng d đi qua điểm M(−7;6) thì tọa độ điểm M thỏa mãn phương trình đã cho.
Thay x=−7;y=6 vào phương trình 2ax−(3b+1)y=a−1, ta được:
2a⋅(−7)−(3b+1)⋅6=a−1
−14a−18b−6=a−1
−15a−18b=5 (1)
Để đường thẳng d đi qua điểm N(4;−3) thì tọa độ điểm N thỏa mãn phương trình đã cho.
Thay x=4;y=−3 vào phương trình 2ax−(3b+1)y=a−1, ta được:
2a⋅4−(3b+1)⋅(−3)=a−1
8a+9b+3=a−1
7a+9b=−4 (2)
Từ (1) và (2) ta có hệ phương trình {−15a−18b=57a+9b=−4
Nhân hai vế phương trình thứ hai với 2 ta có hệ phương trình {−15a−18b=514a+18b=−8
Cộng từng vế hai phương trình của hệ phương trình trên, ta được:
(−15a−18b)+(14a+18b)=5+(−8)
−a=−3
a=3.
Thay a=3 vào phương trình 7a+9b=−4, ta có:
7⋅3+9b=−4 hay 9b=−25 nên b=−925.
Vậy a=3 và b=−925.
Câu 4
Câu tự luận
Giải bài toán sau bằng cách lập hệ phương trình:
Một đoàn khách du lịch gồm 40 người dự định tham quan chùa Hương (Hà Nội) bằng cáp treo khứ hồi (gồm lượt lên và lượt xuống). Nhưng khi tới nơi có 5 bạn trẻ muốn khám phá bằng đường bộ khi leo lên còn lúc xuống sẽ đi cáp treo để trải nghiệm nên 5 bạn chỉ mua vé lượt xuống, do đó đoàn đã chi ra 8450000 đồng để mua vé. Hỏi giá vé cáp treo khứ hồi và giá vé cáp treo 1 lượt là bao nhiêu? Biết rằng giá vé 1 lượt rẻ hơn giá vé khứ hồi là 70000 đồng.
(Giá vé tính tại thời điểm tháng 2 năm 2024)
Đáp án tham khảo
Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.
Gọi x (đồng) và y (đồng) lần lượt là giá vé cáp treo khứ hồi và giá vé 1 lượt (x>0,y>0).
Do giá vé 1 lượt rẻ hơn giá vé khứ hồi là 70000 đồng nên ta có phương trình:
x−y=70000.(1)
Do trong đoàn 40 người chỉ có 5 người mua vé cáp treo 1 lượt cho lượt xuống nên đã có 40−5=35 người mua vé cáp treo khứ hồi.
Khi đó, số tiền cần trả để mua 35 vé cáp treo khứ hồi và 5 vé cáp treo 1 lượt là: 35x+5y (đồng).
Theo bài, cả đoàn khách du lịch này đã chi ra 8450000 đồng để mua vé nên ta có phương trình:
35x+5y=8450000.(2)
Từ (1) và (2) ta có hệ phương trình: {x−y=70000(1)35x+5y=8450000(2)
Nhân hai vế của phương trình (1) với 5, ta được hệ phương trình mới là: {5x−5y=35000035x+5y=8450000.
Cộng từng vế hai phương trình của hệ phương trình trên, ta được:
40x=8800000, suy ra x=220000 (thỏa mãn).
Thay x=220000 vào phương trình (1), ta được:
220000−y=70000, suy ra y=150000 (thỏa mãn).
Do đó hệ phương trình trên có nghiệm là (x;y)=(220000;150000).
Vậy giá vé cáp treo khứ hồi và giá vé cáp treo 1 lượt lần lượt là 200000 đồng và 150000 đồng.
Câu 5
Câu tự luận
Trong một cuộc thi đố vui, ban tổ chức quy định mỗi người dự thi phải trả lời 10 câu hỏi ở vòng sơ tuyển. Mỗi câu hỏi này có sẵn 4 đáp án, nhưng trong đó chỉ có 1 đáp án đúng. Người dự thi chọn đáp án đúng sẽ được 5 điểm, chọn đáp án sai sẽ bị trừ 1 điểm. Ở vòng sơ tuyển Ban tổ chức tặng cho mỗi người thi 10 điểm và quy định người nào có tổng số điểm từ 40 trở lên mới được dự thi vòng tiếp theo.
a) Gọi x là số câu trả lời đúng (0≤x≤10,x∈N). Viết bất phương trình phù hợp với dữ liệu đã cho.
b) Hỏi người dự thi phải trả lời chính xác bao nhiêu câu hỏi ở vòng sơ tuyển thì mới được dự thi ở vòng sau?
Đáp án tham khảo
Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.
a) Số câu trả lời sai là: 10−x (câu).
Số điểm người đó có được khi trả lời đúng x (câu) là: 5x (điểm).
Số điểm người đó bị trừ khi trả lời sai 10−x (câu) là: 10−x (điểm).
Như vậy, số điểm của người đó sau khi trả lời hết 10 câu hỏi là: 10+5x−(10−x) (điểm).
Theo bài, để được dự thi vòng tiếp theo thì người đó cần có tổng số điểm từ 40 điểm trở lên nên ta có bất phương trình:
10+5x−(10−x)≥40.
Vậy bất phương trình cần tìm là: 10+5x−(10−x)≥40.
b) Giải bất phương trình:
10+5x−(10−x)≥40
10+5x−10+x≥40
6x≥40
x≥640(≈6,666...).
Vì x là số nguyên nên x≥7.
Vậy người dự thi cần phải trả lời chính xác ít nhất 7 câu hỏi thì mới được dự thi ở vòng sau.
Câu 6
Câu tự luận
Một chiếc thang AC được dựng vào một bức tường thẳng đứng (hình vẽ).
– Ban đầu khoảng cách từ chân thang đến tường là BC=1,3m và góc tạo bởi thang và phương nằm ngang là ACB=66∘.
– Sau đó, đầu A của thang bị trượt xuống 40cm đến vị trí D. Khi đó, góc DEB tạo bởi thang và phương nằm ngang bằng bao nhiêu (Kết quả số đo góc làm tròn đến phút)?
AC được dựng vào một bức tường thẳng đứng (hình vẽ). (ảnh 1)">
Đáp án tham khảo
Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.
Xét ΔABC vuông tại A, ta có:
BC=AC⋅cosC, suy ra AC=cosCBC=cos66∘1,3≈3,20 (m).
Xét ΔABC vuông tại A, ta có: AB=BC⋅tanC=1,3⋅tan66∘≈2,92 (m).
Khi đầu A của thang bị trượt xuống 40cm=0,4m đến vị trí D thì DB=AB−AD≈2,92−0,4=2,52 (m) và chiều dài thang là DE=AC≈3,20 (m).
Xét ΔBDE vuông tại B, ta có:
sinDEB=DEBD≈3,22,52=0,7875, suy ra DEB≈51∘57′.
Câu 7
Câu tự luận
Cho tam giác nhọn ABC có đường cao AK.
a) Viết các tỉ số lượng giác của góc C.
b) Chứng minh rằng AK=cotB+cotCBC.
c) Vẽ hình chữ nhật CKAD, BD cắt AK tại N. Chứng minh rằng AK21=DN2cot2ACB+DB21.
Đáp án tham khảo
Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.
a) Xét ΔAKC vuông tại K, ta có:
sinC=ACAK,cosC=ACKC,
tanC=KCAK,cotC=AKKC.
ABC có đường cao AK. a) Viết các tỉ số lượng giác của góc C. (ảnh 1)">
b) Xét ΔAKB vuông tại K, ta có: BK=AK⋅cotB.
Xét ΔAKC vuông tại K, ta có: KC=AK⋅cotC.
Suy ra BC=BK+KC=AK⋅cotB+AK⋅cotC
Do đó BC=AK⋅(cotB+cotC) nên AK=cotB+cotCBC.
c) Kẻ DI⊥BD tại D(Ithuộc đường thẳng BC).
Ta có ADN+CDN=90∘,CDI+CDN=90∘. Suy ra ADN=CDI.
Xét ΔADN và ΔCDI có: DAN=DCI=90∘,ADN=CDI
Do đó (g.g).
Suy ra CDAD=CIAN=DIDN nên CD2AD2=DI2DN2.
Xét ΔADC vuông tại D, ta có: cotDAC=DCAD.
Vì CKAD là hình chữ nhật nên AD//KC nên ACB=DAC (so le trong).
Suy ra cot2ACB=cot2DAC=(DCAD)2=DC2AD2=DI2DN2.
Ta có: DN2cot2ACB+DB21=DN2DI2DN2+DB21=DI21+DB21=DI2⋅DB2DI2+DB2.
Xét ΔBDI vuông tại D, theo định lí Pythagore, ta có: BI2=DI2+DB2.
Xét ΔBCD vuông tại C, ta có sinDBC=BDCD.
Xét ΔBDI vuông tại D, ta có cosDIB=BIDI.
Lại có DBC+DIB=90∘ nên sinDBC=cosDIB hay BDCD=BIDI.
Như vậy, CD⋅BI=DI⋅BD. Hay CD2⋅BI2=DI2⋅BD2.
Suy ra DN2cot2ACB+DB21=DI2⋅DB2DI2+DB2=DI2⋅DB2BI2=CD2⋅BI2BI2=CD21.
Vì CKAD là hình chữ nhật nên AK=DC. Do đó DN2cot2ACB+DB21=AK21.
Câu 8
Câu tự luận
Người ta dùng 100 m rào để rào một mảnh vườn hình chữ nhật để thả gia súc. Biết một cạnh của mảnh vườn là bức tường (không phải rào). Tính diện tích lớn nhất của mảnh vườn để có thể rào được.
Đáp án tham khảo
Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.
Gọi x,y lần lượt là độ dài hai cạnh của mảnh vườn hình chữ nhật (x>0,y>0).
Số mét rào cần rào ba cạnh còn lại của mảnh vườn là: 2x+y (mét).
Diện tích mảnh vườn là: xy (m2).
⦁ Chứng minh bất đẳng thức: ab≤(2a+b)2(∗) với a,b là các số không âm.
Thật vậy, xét hiệu (2a+b)2−ab=4a2+2ab+b2−4ab=4a2−2ab+b2=2(a−b)2
Với mọi a,b là các số không âm, ta có:
(a−b)2≥0 nên 2(a−b)2≥0 suy ra (2a+b)2≥ab.
Dấu “=” xảy ra khi và chỉ khi a=b. Như vậy bất đẳng thức (∗) đã được chứng minh.